|
Aşağıdaki link'e tıklayarak
açacağınız excel dosyasında çorap üretiminde karşılaşacağınız
maliyetlerin kabaca yer aldığı, çorap başına maliyetinizi
genel
hatlarıyla hesaplayabileceğiniz dosyayı bulabilirsiniz.
Bu dosyada yer alan rakamlar Avro
cinsinden olup, kırmızı renkte verilen rakamlar üzerinde değişiklik
yapabilirsiniz. Yapılan değişiklikler sonrası birim çorap maliyeti
otomatik olarak hesaplanacaktır.
Dosyayı
indirmek için tıklayınız
ÇORAP MALİYETİ GRAFİKLERİ
Son zamanlarda özellikle Istanbul dışından birçok
telefon almaktayım. 1-2 makina alarak çorap üretimine başlamak istiyorum
şeklinde. Bu tür çabaları taktir etmekle birlikte çorap işinin başlangıç
ekonomik boyutunun şimdilerde minimum10-12 makina ile olması gerektiğini
telefonda anlatmaya çalışırken, bu sayının altında kalan büyüklükteki
yatırımların tam ekonomik olamayacağını ifade ediyorum.
Bu durumu izah eden,
bir çift çorabın
makina sayısına ve 1 kg ortalama iplik maliyetine göre kaç YTL'ye malolacağını
yukarıdaki link vasıtasıyla indirebileceğiniz dosya yardımıyla erkek
çorabı cinsinden hesaplanmış olarak
görebileceğiniz,, aşağıdaki grafiğe bakarsanız,
özellikle 1-2 arasındaki makinaya binen özellikle işçilik maliyeti nedeniyle
1-2 arasındaki makina ile ucuza çorap üretmenizin imkanı olmadığını
kolaylıkla görebilirsiniz.
Burada bir ekleme yapmak ta isterim. Genellikle
az sayıda makinayla çorap üretimine başlamak isteyen firmalar bu işi
aile işi olarak yapmak istemekteler. Yani evlerinin alt katını bu işe
ayırıp, çocukları, diğer akrabalar vs. yardımcı olacak şeklinde. Bu
tabiki maliyeti azaltan bir etken ancak çorap makinaları bilgisayarlı
sistemle çalıştığından bünyede en az bir adet daha önce
çorap makinalarında çalışmış, makinanın bilgisayar sistemine hakim bir
teknisyen bünyede kesinlikle yer almalıdır.
Yani, 1 makinanız da olsa 12 makinanızda olsa
çorap makinaları 24 saat hiç durmadan
çalışması gerektiğinden, gündüz ve gece olmak üzere en az 2 çalışanın
makina başında durması zorunluluğudur. Bu yüzden üretim maliyeti çok
artmaktadır.
Ayrıca burun dikişi ve forma bünyede yapılacaksa
bunlar için eleman bulundurmak gereklidir. Bu da ekstra maliyet demektir.
Bunun yanında kira az sayıda makina tarafından paylaşılmaktadır. Bu da az sayıda makina ile yapılan üretimde maliyetin neden çok yüksek
olduğunu basitçe izah edebilir.
Not: 10 sayısına kadar olan firmalarda merkezi fan
yerine makina üzerindeki fan'ın maliyeti hesaplarda yeralmaktadır.
Aşağıdaki grafikte ise bu rakamları endekslenmiş olarak
görebilirsiniz.
24 makina ile üretim yapan bir firmanın maliyeti 100 ise 12 makina
ile üretim yapan firmanın maliyeti 7 YTL'lik ortalama iplik maliyeti ile
çalıştığında 24 makinalık firmaya göre %14 daha fazla çıkmaktadır.
Bu durum, 3 makina ile çalışan bir firmada 24 makina ile çalışana göre
%197 daha fazla maliyete çorap üretebildiğini göstermektedir.
Aynı durum, 1 makina ile üretim yapıldığında maliyetin 24 makinalı tam
ekonomik yapıdaki bir firmaya göre maliyetinin %428 daha fazla olacağını,
yani 1-3 arasındaki makina ile çorap üretmeye çalışmanın daha baştan başarısız
kalmaya mahkum olduğunu göztermektedir.
Teşvikli olan 49 şehirde yapılan yatırımlarda ise maliyet Istanbul'a
göre daha düşük olabileceğinden en az 6 makina ile başlanabilecek
yatırımlar (24 makinaya göre %39 daha maliyetli ancak bu bölgelerdeki
düşük maaş bazı, elektrik ve ssk teşviği bu rakamı ciddi bir biçimde
aşağı çekebilecektir) başarılı olabilir diyebiliriz.
|